Bisiklet

Bisiklet sporu maliyeti ve özgür çalışma alanı sayesinde diğer spor branşlarından farklıdır. Hem mekanik bir düzen olması hem de doğa ile iç içe çalışma imkanı tanıması bu spor dalı için avantaj olmaktadır.
1645 yılında ilk bisiklet patenti Fransız Jean Theson’a, iki kişinin oturarak hareket ettirdiği dört tekerlekli küçük bir alet yaptığı için verildi. 1690 yılında Fransız asilzade Sivrao Kontu tarafından, iki tahta tekerleği olan, “celenfer” adı verilen pedalsız bir bisiklet yapıldı. Bir-iki geliştirme denemesinin ardından İskoç Kirk Patrik McMilan’ın 1839 yılında pedalı bulmasıyla bisiklet de bugünkü görünümüne kavuşmaya başladı. Sert lastik kullanımıyla birlikte süratin artması da sağlanınca, deneme niteliğindeki ilk bisiklet yarışı 1868’de Saint Cloud’da yapıldı. Yarışı İngiliz James Moore kazandı. Bisiklete gönül verenlerin artması ile birlikte 1881’de “Fransız Bisiklet Federasyonu” kuruldu. Çağdaş koşullara uygun ilk mukavemet yarışı 1890 yılında Fransa’da, uzun etaplı turların ilk örneği de bir yıl sonra yine Fransa’da yapıldı.(Bordeux – Paris, Paris Brest- Paris).1903 yılında düzenlenen ve yarışmaların en büyüğü olan Fransa Bisiklet Turu’nun Henri Desgrange ve L’Auto dergisi tarafından gerçekleştirilmesi bisiklet sporu için önemli bir atılım oldu.


ABD’de 1878’lerde başlayan bisiklet yarışlarının yaygınlaşması sonucu 1912’de Amerikan Amatör Bisiklet Birliği kuruldu.
20. yy’ ın ortalarına doğru otomobillerin yaygınlaşması sonucu bisiklet sporunda bir gerileme yaşansa da zamanla ilgi yeniden arttı. 1896’da bisiklet pist yarışları arasında yer almaya başladı.
1900 yılında kurulan FICA’nın (Federation International Amateur de Cylisme- Uluslararası Amatör Bisiklet Federasyonu), 1993 yılında yapılan kongrede kendini fesh edince Uluslararası Bisiklet Federasyonu(UCI), bu sporun tek kuruluşu haline geldi.


İlk Yarışlar

Tespit edilen en eski yarış 31 Mayıs 1868’de Paris Pare de St.Cloud’la 2 km.’lik bir parkurda koşulmuştur. Yarışı Dr. James Moore kazanmıştır. Amatörler arasındaki ilk mukavemet yarışının birincisi ise Terront olmuştur. Paris – Longcihamp arasında 1889 yılında düzenlenen bu yarış 3 saat 40 dakika 20 saniyelik derece elde edilerek bitirilmiştir. 1890 yılındaki 10 kilometrelik ilk sürat yarışının galibi Catteroau idi.
1890 yılından itibaren bisiklet sporu artık bir kitle sporu haline geldi. Amatörlere mahsus pist mukavemet dünya şampiyonası 1893’te Chicago’da yapılmış, Güney Afrikalı Ment jes 2.46.12 ile birinci olmuştur. Profesyonellere ait Yol Dünya Şampiyonası çeşitli dallarda 1927’de ilk kez yapılmıştır.


Olimpiyatlar

1896’daki ilk modern olimpiyatlarda organize edilen yol yarışı, o zamanın maraton parkurunda koşulmuştu. Yarışçılar parkur etrafında iki tur atarak toplam 87 km kat etmişlerdi. Bayanlar ise 1984’te ilk olimpiyat yarışını koştu. 1996 Atlanta Olimpiyat Oyunları’nda ise zamana karşı ferdi yarışma da kategoriler arasına alındı.


Turlar

Dünyanın en büyük üç turu Fransa, İtalya ve İspanya turlarıdır. Yaklaşık 3000 kilometreden oluşur ve sporcular 3 hafta gibi bir sürede, yalnızca bir gün ara vererek pedal basarlar. Alpler ve Pireneler’in yer yer 3000 metre yüksekliğe ulaştığı zirvelerine tırmanırlar ki, temmuz ayında o zirveler karla kaplı olur.( www.mtbr.com 2004)


Türkiye’de Bisiklet Sporu

Türkiye’de bisiklet sporu 1923’te kurulur ve bu branşın ilk faaliyetine 1924 yılında başlanır. İlk resmi yarışmalar da 1927 yılında Bulgaristan’la yapılır. Yine aynı yıllarda Bandırma – İzmit yarışı ile bisiklet sporu yoğun bir işlev kazanır. O günlerde Cavit CAV 1924 – Paris Olimpiyatlarında milli forma giyen bisikletçi olarak adını duyurur. Cumhuriyetimizin ilanı ile birlikte büyük önder Atatürk’ün Türk sporuna verdiği önem bu spor dalında da kendini gösterir ve İstanbul, Ankara ile Konya’da bisikletçi sayısı da hızla artar. Daha sonra bu üç ilimizde Adana, Eskişehir, Kütahya, İzmir, Edirne ve Çanakkale’de eklenir.